Blisko 4,2 mln zł dofinansowania na kolejny projekt związany z tworzeniem Nowego Centrum Dąbrowy Górniczej

Strona główna ❯ Aktualności ❯ Blisko 4,2 mln zł dofinansowania na kolejny projekt związany z tworzeniem Nowego Centrum Dąbrowy Górniczej

Projekt „Fabryka Pełna Historii” znalazł się w piętnastce najlepiej ocenionych pomysłów na rewitalizację obszarów miejskich. Efektem będą miliony złotych unijnego dofinansowania na otwarte muzeum przemysłowego dziedzictwa Zagłębia Dąbrowskiego. W konkursie na rewitalizację obszarów miejskich organizowanym przez Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego złożono 55 projektów na ponad 968 mln zł. Do realizacji wybrano 15 z dofinansowaniem w wysokości ponad 309 mln zł.

– 31 lipca 2026 dotarły do mnie dwie dobre wiadomości. Oczywiście, w pierwszej kolejności ucieszyłem się z pozyskania ponad 4 mln zł dla naszego projektu „Fabryka Pełna Historii – otwarte muzeum przemysłowego dziedzictwa Zagłębia Dąbrowskiego”. Dzięki tym środkom mamy szansę dokończyć wszystkie prace zaplanowane w ramach dwóch pierwszych etapów budowy nowego centrum Dąbrowy Górniczej – mówi Wojciech Czyżewski, prezes Fabryki Pełnej Życia.

– Z nie mniejszą radością przyjąłem informację o dofinasowaniu Centrum Edukacyjno-Społecznego Global Knowledge Hub, czyli projektu Akademii WSB. Planowane przez Akademię obiekty i przestrzenie publiczne znajdą się w bezpośrednim sąsiedztwie realizowanej obecnie Hali Tworzeń. A to oznacza, że od strony ulicy Konopnickiej, w miejscu dawnego parkingu i starych hal, pojawi się nowoczesna, atrakcyjna przestrzeń, uzupełniająca ofertę Fabryki Pełnej Życia o nowe funkcje – dodaje Wojciech Czyżewski.

Fabryka Pełna Historii

Fabryka Pełna Życia pozyskała kolejne środki na dalszy rozwój nowego centrum Dąbrowy Górniczej. Tym razem do dofinansowania wybrany został projekt „Fabryka Pełna Historii – otwarte muzeum przemysłowego dziedzictwa Zagłębia Dąbrowskiego”. Całkowita wartość projektu wynosi 4 931 617,53 zł, a dofinansowanie to aż 4 191 874,90 zł. Będą to środki z Funduszy Europejskich dla Śląskiego 2021-2027.

Pozyskane fundusze posłużą do realizacji niecodziennego rozwiązania, które ma przybliżyć mieszkańcom Dąbrowy Górniczej i gościom nowego centrum wielowątkową, barwną historię naszego miasta i regionu. W realizowanych obecnie trzech historycznych halach dawnej fabryki obrabiarek Defum: Ząbkowice, Reden i Zielona znajdą się eksponaty, instalacje artystyczne i przestrzenie ekspozycyjne. Ich uzupełnieniem będą wystawy i instalacje plenerowe poświęcone, m.in. historii dąbrowskiej fabryki obrabiarek DEFUM, szklanemu dziedzictwu Ząbkowic, geologicznej prehistorii regionu, czy zagłębiowskim przemysłowcom.

Za zaprojektowanie otwartego muzeum odpowiada konsorcjum firm Deko-BAU i Adventure, które wygrało przetarg organizowany przez spółkę Fabryka Pełna Życia.

Zob. link: https://fabrykapelnazycia.eu/wybralismy-wykonawce-ktory-zajmie-sie-aranzacja-fabryki-pelnej-zycia/

Trzy hale, trzy części opowieści

Otwarte muzeum przemysłowego dziedzictwa Zagłębia Dąbrowskiego uzupełni przestrzenie trzech dawnych hal fabrycznych. Każda z nich zostanie poświęcona innemu fragmentowi przemysłowej historii miasta i regionu.

1. W Hali Ząbkowice znajdzie się ekspozycja dotycząca Huty Szkła Gospodarczego „Ząbkowice”. Dzięki niej poznamy „szklarską” historię naszego miasta, zobaczymy przykłady rozpoznawalnych w całej Polsce produktów ząbkowickiej huty i poznamy dzieje wybitnych projektantów sztuki użytkowej, jak Eryka Trzewik-Drost, czy Jan Sylwester Drost.

W ścianie szczytowej hali Ząbkowice, od strony Zielonego Rynku, znajdzie się szklana rozeta, wizualny wyznacznik tej przestrzeni. To swoiste „artystyczne” okno ma wykorzystywać grę świateł. W dzień – światło słoneczne, a nocami i wieczorami światło z wnętrza hali, stworzą grę kolorów i podświetleń widoczną dla osób znajdujących się na zewnątrz i wewnątrz budynku.

W Hali Ząbkowice tradycyjne przestrzenie ekspozycyjne zostaną połączone z ekranami, projekcjami i elementami interaktywnymi. Wśród propozycji znajduje się m.in. ekspozytor poświęcony tradycji kulinarnych Zagłębia Dąbrowskiego, prezentujący typowe zagłębiowskie potrawy i przepisy na nie.

2. Hala Reden będzie miejscem opowieści o geologii, zasobach naturalnych Zagłębia Dąbrowskiego, początkach przemysłu oraz przemianach Dąbrowy Górniczej. Narracja zostanie tu podzielona na cztery części: „DNA – geologia”, „Morze i Surowce”, „Początki przemysłu” oraz „Dąbrowa Pełna Życia”.

Jednym z centralnych punktów wystawy ma być instalacja z mamutem, wykorzystująca setki oryginalnych szczątków tych zwierząt, znajdujących się w zasobach Muzeum Miejskiego „Sztygarka”, a odkrytych podczas pozyskiwania surowca w dąbrowskich kopalniach piasku podsadzkowego, czyli na obszarach dzisiejszego Pojezierza Dąbrowskiego. Historię miasta w różnych okresach przybliży m.in. interaktywna makieta.

3. Z kolei głównym tematem Hali Zielona będzie fabryka obrabiarek Defum. Ekspozycja pokaże produkowane tutaj maszyny, procesy technologiczne oraz realia pracy w zakładzie. W hali znajdą się fotografie archiwalne, tokarki i inne zachowane urządzenia przemysłowe. Elementem aranżacji będzie, m.in. szklana instalacja pozyskana z dawnego biurowca fabryki Defum, a przedstawiająca symbole i modele produkowanych tu obrabiarek. Charakterystyczna kompozycja zostanie zachowana i wpisana w nową przestrzeń wystawienniczą.

Zabytkowe maszyny i nowe technologie

W ramach projektu odrestaurowanych i udostępnionych zostanie co najmniej 18 eksponatów. Prace obejmą, m.in. tokarki, modele odlewnicze, piece, kotły i urządzenia energetyczne. Renowację przejdą koła wyciągowe z ostatniej kopalni węgla kamiennego w Zagłębiu Dąbrowskim, KWK Kazimierz-Juliusz, lokomotywa wąskotorowa z tej samej kopalni, czy maszyna wytrzymałościowa z 1922 roku, wyprodukowana przez szwajcarską firmę Alfred J. Amsler & Co. i wykorzystywana przez lata w Hucie Bankowej.

Otwarte muzeum, podobnie jak ma to miejsce w pierwszym etapie inwestycji realizowanej przez spółka Fabryka Pełna Życia, nie będzie opierało się wyłącznie na tradycyjnych eksponatach. Projekt zakłada wdrożenie co najmniej pięciu rozwiązań cyfrowych i multimedialnych. Wśród planowanych narzędzi znalazły się aplikacja mobilna i stacjonarna, audioprzewodnik, rozszerzona rzeczywistość, interaktywna gra terenowa wykorzystująca lokalizację GPS, hologramy, totemy oraz tablice dotykowe.

Wszystkie ekspozycje zostaną przygotowane zgodnie z zasadami projektowania uniwersalnego. Pojawią się m.in. audiodeskrypcja, napisy, treści w uproszczonym języku, piktogramy i oznaczenia w alfabecie Braille’a. Dzięki temu z wystaw będą mogły wygodnie korzystać osoby w różnym wieku i o różnych potrzebach.

Historia dostępna na co dzień

„Fabryka Pełna Historii” będzie otwartym muzeum wpisanym w codzienne funkcjonowanie nowego centrum Dąbrowy Górniczej. By poznać historię miasta i regionu, wystarczy wejść do którejkolwiek z realizowanych obecnie hal, przespacerować się po nowym centrum, a czasami tylko włączyć odpowiednią aplikację w smartfonie. Ekspozycje połączą historię przemysłu ciężkiego, hutnictwa szkła, rozwoju technologii oraz ludzi, którzy przez kolejne dekady tworzyli Zagłębie Dąbrowskie.

Zespół Fabryki Pełnej Życia z elementami historycznej instalacji przedstawiającej obrabiarki produkowane w fabryce Defum. Podobnie jak widoczna na zdjęciu tokarka – po renowacji trafią one do Otwartego Muzeum Przemysłowego Dziedzictwa Zagłębia Dąbrowskiego. Foto; Marek Wesołowski.